Alles over Spelen Schokdemping
Schokdemping
Eisen voor de schokdemping van de ondergrond zijn erop gericht om hersenletsel te voorkomen. Het is belangrijk ondergronden te gebruiken die voldoende schokdempen voor de speeltoestellen. Daarvoor kunt u het beste de maximale valhoogte waarvoor het materiaal geschikt is, opvragen bij de fabrikant van het materiaal. De fabrikant hoort tevens informatie te verstrekken over het onderhoud van het materiaal.

In de Europese normen voor speeltoestellen en ondergronden staan de volgende eisen voor ondergronden beschreven:

Valhoogte tot 60 cm:
De norm voor bodemmaterialen zegt op dit moment dat onder alle toestellen materiaal moet liggen met enigszins schokdempende waarde. Vanaf een valhoogte van 60 cm moet het bodemmateriaal getest zijn volgens de Head Injury Criteria test (de zogenaamde HIC test. Er is een grens getrokken bij de minimum valhoogte van 60 cm. Dit werd uiteindelijk als acceptabel gezien, omdat de Europese normcommissie wilde vermijden dat overal speciaal bodemmateriaal moet worden aangebracht. Overwegingen waren dat je kinderen niet op de ene plek overdreven moet beschermen terwijl ze thuis meer risico lopen (bijvoorbeeld zittend op een stoel), en dat bij heel kleine kinderen doorgaans toezicht wordt verwacht.
Voor glijbanen, draaimolens en andere bewegende toestellen gelden andere eisen. Het bodemmateriaal moet hier geschikt zijn voor een valhoogte van minimaal 1 meter.

Valhoogte tussen 60 cm en 1 meter:
Onder deze toestellen moeten officieel geteste bodemmaterialen worden geplaatst. In de praktijk mag er van nature aanwezig materiaal zoals zand en gras liggen. In de Europese norm(1997) voor ondergronden staat een voorbeeldtabel (deze is niet normatief, maar informatief) dat je gras mag gebruiken tot een valhoogte van 1 meter. In Nederland isbij de nieuwe norm (2008) besloten om gras als ondergrond in principe toe te staan tot een valhoogte van 1,5 meter. Maar de grondsoort onder het gras is uiteindelijk bepalend voor de HIC-waarde dus de maat van 1,5m is slechts een indicatie.

Valhoogte tussen 1 en 3 meter:
Onder deze toestellen moet getest materiaal worden geplaatst volgens onderstaande tabel.

Valhoogte boven 3 meter:
Er zijn bodemmaterialen die voldoende schokdemping hebben voor een valhoogte van meer dan 3 meter. De maximale vrije valhoogte van een toestel mag nooit meer dan 3 meter zijn. Toestellen die hoger zijn dan 3 meter moeten bestaan uit meerdere lagen zodat het kind nooit meer dan 3 meter kan vallen.

Voor de meest voorkomende natuurlijke materialen staat er in de Europese norm een voorbeeldtabel. Deze tabel geeft van verschillende materialen de maximale valhoogte.
MateriaalKorrel grootteMin. laagdiepte *Max. valhoogte
Gras / tuinaarde1 meter**
per 2008: 1,5 meter
Boomschors20 - 80 mm30 cm *3 meter
Grind2 - 8 mm30 cm *3 meter
Houtsnippers5 - 30 mm30 cm *3 meter
Zand***0,2 - 2 mm30 cm *3 meter
Andere materialenValhoogte volgens test
* Sterk geadviseerd wordt om de laagdiepte 50 cm te maken omdat 30 cm echt de minimale diepte is. Bij gebruik ontstaan er altijd kuilen waardoor de laagdikte en dus de schokdemping afneemt. Om dit te compenseren moet de laag 20 cm dieper zijn.
** Duitsland heeft een uitzondering op de Europese normen. Daar mocht gras al tot een valhoogte van 1,5 meter liggen.
*** Zand mag niet 'plakken'. Neem bijvoorbeeld grof rivierzand. Een snelle test om te weten of je goed zand hebt, is om van het zand een 'taartje te bakken'. Stort het in? Dan heb je geschikt zand.

Bij dit schema moeten de volgende opmerkingen gemaakt worden:

  • Het bodemmateriaal moet over de gehele opvangzone liggen;
  • De gegevens uit het schema zijn gebaseerd op metingen op locatie en metingen in een laboratorium. Omdat de omstandigheden nogal variëren zijn de gegevens slechts ruwe schattingen;
  • De waarden van deze materialen in bevroren toestand zijn onbekend. Maar u kunt ervan uitgaan dat de schokdemping tijdens vorstperiodes veel lager is
Zoeken
zoek